Więcej niż LEK

62. Słony temat. Jak nie utonąć w hiponatremii?

Pacjent z sodem 104 mmol/l na dyżurze? To poważny stan, ale bez paniki! Choć hiponatremia to najczęstsze zaburzenie elektrolitowe na oddziałach szpitalnych, jej prawidłowa diagnostyka i leczenie wciąż spędzają sen z powiek wielu młodym lekarzom. W tym odcinku bierzemy na warsztat niski poziom sodu i rozkładamy go na czynniki pierwsze.
Korzystając z obrazowych metafor (takich jak garnek zupy z kluskami!) oraz analizując trzy konkretne przypadki kliniczne, nauczysz się, jak sprawnie odróżnić hiponatremię rzekomą od prawdziwej oraz jak prawidłowo ocenić stan nawodnienia pacjenta. Dowiesz się również, dlaczego zbyt szybkie wyrównywanie elektrolitów może skończyć się tragicznie dla układu nerwowego i jak bezpiecznie prowadzić płynoterapię. Ten odcinek to potężna porcja praktycznej wiedzy internistycznej – idealna pigułka przed dyżurem, egzaminem i codzienną pracą z pacjentem!
 
Zagadnienia związane z odcinkiem:
Sód, hiponatremia, stężenie sodu w surowicy, zaburzenie elektrolitowe, gospodarka wodna, płyny pozakomórkowe, ciśnienie osmotyczne, niewydolność serca, niewydolność nerek, łagodna hiponatremia, umiarkowana hiponatremia, ciężka hiponatremia, stan objętościowy, ostra hiponatremia, osmoza, osocze, neurony, obrzęk mózgu, ciśnienie śródczaszkowe, wklinowanie, ból głowy, nudności, wymioty, zaburzenia orientacji, drgawki, śpiączka, zgon, przewlekła hiponatremia, zaburzenia równowagi, utrata masy kostnej, senność, zmęczenie, spowolnienie myślenia, diagnostyka, osmolalność, toniczność, glukoza, komórki, przestrzeń pozakomórkowa, hipertoniczność, hipotoniczność, hiponatremia niehipotoniczna, pseudohiponatremia, szpiczak, hiperlipidemia, hiponatremia hiperosmolarna, hiperglikemia, substancja osmotycznie czynna, hiponatremia hipotoniczna, stan nawodnienia, hipowolemia, izowolemia, hiperwolemia, przypadek kliniczny, wywiad, biegunka, mocz, śluzówki, fałd skórny, hipotensja, ciśnienie tętnicze, tętno, tachykardia, osmolalność osocza, mocznik, kreatynina, przednerkowe uszkodzenie nerek, osmolalność moczu, sód w moczu, hiponatremia hipotoniczna hipowolemiczna, niedobór objętości, diuretyki, płyny izotoniczne, infuzja, sól fizjologiczna, korekcja sodu, mielinoliza mostu, hiponatremia hipotoniczna izowolemiczna, SIADH (zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny), hormon antydiuretyczny, zapalenie płuc, nowotwory, drobnokomórkowy rak płuca, zespół paraneoplastyczny, choroby ośrodkowego układu nerwowego, urazy, infekcje, diuretyki tiazydowe, SSRI, NLPZ, escitalopram, depresja, obrzęki nóg, niewydolność kory nadnerczy, podaż płynów, stan neurologiczny, sól doustna, duszność, wodobrzusze, zaostrzenie niewydolności serca, hiponatremia hiperwolemiczna, rzut serca, marskość wątroby, zespół nerczycowy, diuretyki pętlowe, furosemid, wlew ciągły, diureza, demielinizacja, zespół zamknięcia, śmiertelność, 3% NaCl (hipertoniczny roztwór chlorku sodu).
 
Wszystkie podcasty i dodatkowe materiały znajdziesz na naszym blogu: https://bit.ly/3QJHvRw
 
👉 Obserwuj profil Więcej niż LEK w social mediach i bądź zawsze na bieżąco:
Facebook: https://www.facebook.com/wiecejnizlek 
Instagram: https://www.instagram.com/wiecejnizlek/

61. Trzycyfrowe CRP i co teraz? – Dalsza diagnostyka, a może antybiotyk?

W tym odcinku bierzemy na warsztat jeden z najczęściej zlecanych, a zarazem najbardziej nadinterpretowanych parametrów w medycynie – białko C-reaktywne. Rozprawiamy się z mitami dotyczącymi „magicznych granic” włączania antybiotykoterapii i analizujemy przypadki, w których wysoki wynik może nas wyprowadzić w pole, a niski – uśpić czujność w obliczu zagrożenia życia.
Z tego odcinka dowiesz się:
Dlaczego pacjent z CRP 130 może nie potrzebować antybiotyku, a ten z wynikiem 17 może pilnie wymagać chirurga.
Czym jest „okno czasowe” syntezy białek ostrej fazy i dlaczego czas badania ma kluczowe znaczenie.
Jakie stany nieinfekcyjne (od otyłości po nowotwory) podbijają wyniki.
Jak zestawiać CRP z prokalcytoniną, OB i morfologią, by stworzyć spójny obraz kliniczny.
 
Zagadnienia związane z odcinkiem:
bóle gardła, gorączka, CRP (białko C-reaktywne), antybiotyk, SOR, infekcja wirusowa, angina, zapalenie płuc, ropień okołomigdałkowy, strep test, katar, kaszel, amoksycylina z kwasem klawulanowym, antybiotykoterapia, flora jelitowa, antybiotykooporność, marker stanu zapalnego, polisacharyd C, otoczka pneumokoków, białka ostrej fazy, interleukina 6, choroby autoimmunologiczne, stres oksydacyjny, otyłość, sepsa, zapalenie wyrostka robaczkowego, zapalenie otrzewnej, obraz kliniczny, grypa, COVID-19, mononukleoza, hospitalizacja, zapalenie stawów, toczeń, nowotwory, zapalenie trzustki, zawał serca, wywiad lekarski, infekcja bakteryjna, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, odmiedniczkowe zapalenie nerek, róża, tachykardia, zaburzenia świadomości, leukocyty, OB (odczyn Biernackiego), prokalcytonina, RZS (reumatoidalne zapalenie stawów), neutrofilia, limfocyty.
 
Wszystkie podcasty i dodatkowe materiały znajdziesz na naszym blogu: https://bit.ly/3QJHvRw
 
👉 Obserwuj profil Więcej niż LEK w social mediach i bądź zawsze na bieżąco:
Facebook: https://www.facebook.com/wiecejnizlek 
Instagram: https://www.instagram.com/wiecejnizlek/

60. Migrena, bóle napięciowe? Pierwotne bóle głowy w praktyce!

Czy każdy ból głowy wymaga obrazowania? Jak odróżnić „zwykłą” migrenę od krwotoku podpajęczynówkowego w warunkach gabinetowych? W tym odcinku bierzemy na warsztat jedną z najczęstszych przyczyn zgłoszeń do lekarza POZ i na SOR. Wraz z naszymi ekspertami analizujemy przypadek pacjentki z „obręczowym” bólem głowy, przechodząc przez zawiłości diagnostyki różnicowej bólów pierwotnych i wtórnych.
 
Zagadnienia związane z odcinkiem:
Ból głowy, ból promieniujący, ból narastający, ból piorunujący, skala od 1 do 10, nadwrażliwość na światło, zaburzenia mowy, zaburzenia równowagi, guz mózgu, badanie przedmiotowe, ocena neurologiczna, bóle pierwotne, migrena, bóle napięciowe (TTH), bóle wtórne, wzrost ciśnienia wewnątrzczaszkowego, krwotok, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, bóle klasterowe, depresja, zaburzenia lękowe, myśli rezygnacyjne, udar migrenowy, migrena z aurą, objawy neurologiczne, zaburzenia widzenia, zaburzenia czucia, ognisko niedokrwienia, diagnostyka obrazowa, wysiłek fizyczny, nudności, wymioty, objawy ogniskowe, pień mózgu, nerw trójdzielny, mediatory bólu, CGRP (peptyd związany z genem kalcytoniny), rozszerzenie naczyń, opony mózgowe, stan zapalny, sensytyzacja ośrodkowa, leczenie doraźne, leczenie profilaktyczne, NLPZ, ibuprofen, aspiryna, tryptany, receptory serotoninowe, skurcz naczyń, niedokrwienie, ergotamina, sympatykolityki, metoklopramid, paracetamol, metamizol, propranolol, leki przeciwpadaczkowe, leki przeciwdepresyjne, terapie biologiczne, anty-CGRP, dzienniczek migrenowy, akupunktura, suplementy, światłowstręt, napięcie mięśniowe, dysfunkcja ośrodkowego układu nerwowego, amitryptylina, tyzanidyna, benzodiazepiny, polekowe bóle głowy (MOH), opioidy, terapia behawioralna, bóle trójdzielno-autonomiczne, hemikrania napadowa, objawy autonomiczne, łzawienie oka, zaczerwienienie spojówki, zatkanie nosa, jaskra, tlenoterapia, werapamil, bloker kanałów wapniowych, indometacynę, próba terapeutyczna, neuralgia trójdzielna, ból neuropatyczny, ból naczyniowy, ból mięśniowo-powięziowy, strefy spustowe, karbamazepina, proces demielinizacyjny, udar, zakrzepica żylna, czerwone flagi, krwotok podpajęczynówkowy (SAH), infekcje oportunistyczne, niedowład, zaburzenia świadomości, podwójne widzenie, drgawki, tomografia komputerowa (TK), rezonans magnetyczny, badanie płynu mózgowo-rdzeniowego
 
Wszystkie podcasty i dodatkowe materiały znajdziesz na naszym blogu: https://bit.ly/3QJHvRw
 
👉 Obserwuj profil Więcej niż LEK w social mediach i bądź zawsze na bieżąco:
Facebook: https://www.facebook.com/wiecejnizlek 
Instagram: https://www.instagram.com/wiecejnizlek/

59. Żółtaczka noworodków – kiedy wysoka bilirubina staje się zagrożeniem?

Nawet 60% noworodków rozwinie żółtaczkę, ale tylko u części z nich bilirubina staje się neurotoksyną. Gdzie kończy się fizjologiczna adaptacja, a zaczyna walka o ośrodkowy układ nerwowy? W tym odcinku analizujemy kryteria czasowe, tempo narastania bilirubiny i frakcje, które zmieniają postać rzeczy. Sprawdź, czy potrafisz bezbłędnie wyłapać patologię między rutynowymi wypisami. Zapraszamy do słuchania!
 
Zagadnienia związane z odcinkiem:
żółtaczka noworodkowa, żółtaczka fizjologiczna, hiperbilirubinemia, bilirubina, hemoglobina płodowa, erytrocyty, bilirubina niesprzężona, bariera krew–mózg, encefalopatia bilirubinowa, kernicterus (żółtaczka jąder podkorowych), metabolizm bilirubiny, hepatocyty, enzym UGT1A1, kwas glukuronowy, bilirubina sprzężona, flora jelitowa, żółtaczka pokarmu kobiecego (breast milk jaundice), nomogram Bhutaniego, wcześniactwo, konflikt serologiczny, hemoliza, sferocytoza, sepsa, zespół Criglera–Najjara, zespół Gilberta, cholestaza, atrezja dróg żółciowych, toksoplazmoza, galaktozemia, TSB (total serum bilirubin), próby wątrobowe (ALT, AST, GGTP, fosfataza zasadowa), wrodzona niedoczynność tarczycy, fototerapia, transfuzja wymienna
 
Wszystkie podcasty i dodatkowe materiały znajdziesz na naszym blogu: https://bit.ly/3QJHvRw
 
👉 Obserwuj profil Więcej niż LEK w social mediach i bądź zawsze na bieżąco:
Facebook: https://www.facebook.com/wiecejnizlek 
Instagram: https://www.instagram.com/wiecejnizlek/

58. Anemia w kilku krokach: od morfologii do precyzyjnego rozpoznania

Czy wiesz, że stwierdzenie anemii u pacjenta to dopiero początek medycznego śledztwa? W tym odcinku szczegółowo omawiamy proces różnicowania anemii, zaczynając od fundamentów: definicji opartej na zdolności krwi do transportu tlenu oraz norm hemoglobiny zależnych od wieku i płci. Analizujemy, jak parametry takie jak MCV i liczba retikulocytów pozwalają precyzyjnie wskazać, czy problem leży w produkcji krwinek w szpiku, ich nadmiernej utracie, czy też przyspieszonym niszczeniu. To praktyczny przewodnik po interpretacji wyników badań laboratoryjnych, który porządkuje wiedzę o układzie czerwonokrwinkowym.
 
Zagadnienia związane z odcinkiem:
niedokrwistość, hemoglobina, erytrocyty, hematokryt, niedokrwistość z rozcieńczenia, szpik kostny, retikulocyty, śledziona, żelazo, globina, aminokwasy, hem, bilirubina, erytropoetyna (EPO), niedotlenienie tkanek, nadkrwistość, przewlekła choroba nerek, anemia chorób przewlekłych, witamina B12, kwas foliowy, aplazja, hemoliza, sferocytoza, niedobór G6PD (fawizm), przeciwciała, wstrząs, MCV (średnia objętość erytrocytu), niedokrwistość mikrocytarna, niedokrwistość normocytarna, niedokrwistość makrocytarna, synteza DNA, ferrytyna, niedokrwistość hipoproliferacyjna, mięśniaki, niewydolność nerek, rekombinowana erytropoetyna, zespół mielodysplastyczny, encefalopatia Wernickiego, niedokrwistość megaloblastyczna, makrocytoza
 
Wszystkie podcasty i dodatkowe materiały znajdziesz na naszym blogu: https://bit.ly/3QJHvRw
 
👉 Obserwuj profil Więcej niż LEK w social mediach i bądź zawsze na bieżąco:
Facebook: https://www.facebook.com/wiecejnizlek 
Instagram: https://www.instagram.com/wiecejnizlek/

57. Pokrzywka w praktyce klinicznej: od wywiadu po terapię biologiczną.

W dzisiejszym odcinku wspólnie odkrywamy różne oblicza swędzących bąbli – od klasycznej ostrej reakcji poinfekcyjnej, przez fascynujący świat pokrzywek indukowanych fizykalnie, aż po groźny obrzęk naczynioruchowy. Rozkładamy na czynniki pierwsze patofizjologię komórki tucznej i sprawdzamy, co aktualna wiedza medyczna mówi o leczeniu przypadków, w których standardowa dawka antyhistaminików to dopiero początek drogi.
 
Zagadnienia związane z odcinkiem:
bąbel pokrzywkowy, rumień, leki przeciwhistaminowe (II generacji), histamina, acetylocholina, serotonina, patofizjologia, degranulacja mastocytów (komórek tucznych), receptory H1, prostaglandyny, leukotrieny, przeciwciała IgE, pokrzywka spontaniczna, pokrzywka indukowana, Helicobacter pylori, choroba Hashimoto, chłoniaki, dermografizm, pokrzywka cholinergiczna, pokrzywka ostra, pokrzywka przewlekła, pokrzywkowe zapalenie naczyń, obrzęk naczynioruchowy, wstrząs anafilaktyczny, wstrząs dystrybucyjny, inhibitor C1 (C1-esterazy), próby prowokacyjne, omalizumab (przeciwciało monoklonalne), cyklosporyna, leczenie immunosupresyjne, glikokortykosteroidy.
 
Wszystkie podcasty i dodatkowe materiały znajdziesz na naszym blogu: https://bit.ly/3QJHvRw
 
👉 Obserwuj profil Więcej niż LEK w social mediach i bądź zawsze na bieżąco:
Facebook: https://www.facebook.com/wiecejnizlek 
Instagram: https://www.instagram.com/wiecejnizlek/

56. Choroba królów w XXI wieku – jak rozpoznać i leczyć dnę moczanową?

Poznaj historię pacjenta Tadeusza, u którego, tuż po hucznym weselu, pojawił się nagły obrzęk palca u nogi. Czy to tylko efekt nadmiernego świętowania, czy sygnał poważniejszego problemu metabolicznego?
W tym odcinku, bazując na historii "weselnego wujka", rozkładamy na czynniki pierwsze dnę moczanową. Dowiesz się, dlaczego nazywano ją chorobą królów, co wspólnego z bólem stawów ma fruktoza i dlaczego sam wysoki poziom kwasu moczowego to jeszcze nie choroba. Eksperci wyjaśniają różnicę między atakiem a leczeniem przewlekłym oraz podpowiadają, jak odróżnić dnę od groźnego septycznego zapalenia stawu.
 
Zagadnienia związane z odcinkiem:
kwas moczowy, metformina, torasemid, kwas acetylosalicylowy (ASA), beta-bloker, ACEI, obrzęk, staw śródstopno-paliczkowy, hiperurykemia, dna moczanowa, moczan sodu, puryny, zasady azotowe, adenina, guanina, ksantyna, oksydaza ksantynowa, metabolizm, podagra, guzki dnawe, kamica dróg moczowych, białkomocz, zespół metaboliczny, dyslipidemia, kryteria ACR/EULAR, septyczne zapalenie stawu, chondrokalcynoza (dna rzekoma), pirofosforan wapnia, kolchicyna, NLPZ (niesteroidowe leki przeciwzapalne), glikokortykosteroidy, inhibitory oksydazy ksantynowej, allopurynol, febuksostat.
 
Wszystkie podcasty i dodatkowe materiały znajdziesz na naszym blogu: https://bit.ly/3QJHvRw
 
👉 Obserwuj profil Więcej niż LEK w social mediach i bądź zawsze na bieżąco:
Facebook: https://www.facebook.com/wiecejnizlek 
Instagram: https://www.instagram.com/wiecejnizlek/

55. Wirusy, pocałunki i powiększona śledziona – czyli mononukleoza w praktyce!

Czy wiesz, dlaczego mononukleoza bywa nazywana „chorobą pocałunków” i dlaczego tak łatwo pomylić ją z typową anginą? W tym odcinku przyglądamy się wirusowi Epsteina-Barr (EBV), który dotyka niemal 95% populacji. Na przykładzie osobistej historii jednego z prowadzących omawiamy klasyczne objawy: od wysokiej gorączki i bólu gardła, po charakterystyczną wysypkę po podaniu amoksycyliny. Jak przebiega diagnostyka? Jaką wartość ma morfologia z rozmazem? Co z tym powiększeniem wątroby i śledziony?
Zapraszamy na odcinek!
 
Zagadnienia związane z odcinkiem:
Mononukleoza zakaźna, wirus Epsteina-Barr (EBV), herpeswirus, antybiotyk, wysypka odropodobna, powiększona wątroba (hepatomegalia), powiększona śledziona (splenomegalia), nosiciel, droga kropelkowa, transfuzja krwi, immunosupresja, okres inkubacji (wykluwania), nabłonek gardła, migdałki podniebienne, limfocyty B, polimeraza DNA, odpowiedź humoralna, odpowiedź komórkowa, replikacja, angina paciorkowcowa, obrzęk okolicy oczu, limfocyty T, limfadenopatia (powiększenie węzłów chłonnych), pęknięcie śledziony, zapalenie wątroby, AspAT (aminotransferaza asparaginianowa), AlAT (aminotransferaza alaninowa), amoksycylina, cefalosporyny, kompleksy immunologiczne, chłoniak Burkitta, skala Centora, streptest, cytomegalowirus (CMV), morfologia z rozmazem, leukocytoza, limfocyty atypowe, przeciwciała heterofilne, antygeny (VCA, EA, EBNA), PCR.
 
Wszystkie podcasty i dodatkowe materiały znajdziesz na naszym blogu: https://bit.ly/3QJHvRw
 
👉 Obserwuj profil Więcej niż LEK w social mediach i bądź zawsze na bieżąco:
Facebook: https://www.facebook.com/wiecejnizlek 
Instagram: https://www.instagram.com/wiecejnizlek/

54. Widzenie jak przez lunetę? Jaskra: cichy zabójca nerwu wzrokowego!

Czy wiesz, że niemal połowa Polaków cierpiących na jaskrę nie ma pojęcia o swojej chorobie? W dzisiejszym odcinku przyjrzymy się schorzeniu, które WHO uznało za jedną z najgroźniejszych chorób cywilizacyjnych. Na przykładzie historii pana Włodzimierza wyjaśnimy, dlaczego pacjenci z jaskrą zaczynają potykać się o własne nogi, mimo że wciąż potrafią przeczytać drobny druk. Zapraszamy do słuchania.
Zagadnienia związane z odcinkiem:
Demencja, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia poznawcze, tarcza nerwu wzrokowego, perymetria, pole widzenia, zanik lunetowaty, ciśnienie wewnątrzgałkowe, jaskra, patogeneza, neuropatia nerwu wzrokowego, komórki zwojowe siatkówki, włókna nerwu wzrokowego, ostrość wzroku, ślepota, zaćma, jaskra wrodzona, jaskra pierwotna otwartego kąta przesączania, komora przednia oka, komora tylna oka, tęczówka, ciecz wodnista, osocze, nabłonek wyrostków rzęskowych, ciało rzęskowe, naczyniówka, soczewka, ciśnienie hydrostatyczne, ciśnienie osmotyczne, źrenica, kąt przesączania, rogówka, siateczka beleczkowania, kanał Schlemma, nadciśnienie oczne, jaskra normalnego ciśnienia, zaburzenia mikrokrążenia, jaskra wtórna, jaskra zamykającego się kąta przesączania, zespół Reynauda, tonometr, badanie dna oka, analogi prostaglandyn, beta-blokery, agoniści receptora alfa adrenergicznego, inhibitory anhydrazy węglanowej, pilokarpina, trabekuloplastyka laserowa, przetoka filtracyjna, ostre zamknięcie kąta przesączania, światłowstręt, palpacja, gonioskopia, acetazolamid, mannitol, irydotomia.
 
Wszystkie podcasty i dodatkowe materiały znajdziesz na naszym blogu: https://bit.ly/3QJHvRw
 
👉 Obserwuj profil Więcej niż LEK w social mediach i bądź zawsze na bieżąco:
Facebook: https://www.facebook.com/wiecejnizlek 
Instagram: https://www.instagram.com/wiecejnizlek/

53. Alkohol w tabletkach? Dlaczego benzodiazepiny tak silnie uzależniają?

„Doktorze, proszę tylko o receptę i już mnie nie ma”. Brzmi znajomo? Za tymi słowami często kryje się uzależnienie, które zaczyna się niewinnie – od problemów ze snem lub stresującej pracy. Z czasem jednak „mała pomoc” może zmienić się w konieczność, a pacjent staje się ekspertem od manipulacji, byle tylko zdobyć kolejny blister. W tym odcinku analizujemy zjawisko uzależnienia od benzodiazepin. Wyjaśniamy, czym są popularne „zetki”, jak benzodiazepiny wpływają na receptory GABA i zastanowimy się, jaki mają związek z alkoholem.
 
Zagadnienia związane z odcinkiem:
alprazolam, zmiany skórne, recepta, leki psychotropowe, lęk, zaburzenia snu, napięcie mięśniowe, anestezjologia, receptory, neuroprzekaźnik, GABA, ośrodkowy układ nerwowy, układ GABA-ergiczny, stężenie we krwi, farmakokinetyka, diazepam, klonazepam, zolpidem, objawy psychosomatyczne, sedacja, napady drgawek, zespół abstynencyjny, depresja, neuron, POZ (Podstawowa Opieka Zdrowotna), opioidy, depresja ośrodka oddechowego, potencjał uzależniający, tolerancja leku, toksyczność, tachykardia, omamy, urojenia, detoksykacja.
 
Wszystkie dodatkowe treści i podcasty znajdziesz na naszym blogu: https://bit.ly/blog-wnl
 
👉 Obserwuj profil Więcej niż LEK w social mediach i bądź zawsze na bieżąco:
Facebook: https://www.facebook.com/wiecejnizlek 
Instagram: https://www.instagram.com/wiecejnizlek/